Yazı Boyutu	Tarih : 01.10.2008 - 10:52:21
İktidar partisinin seçim stratejisindeki yanlışlıkları sebebiyle adı sanı olmayan bir partiden İskilip belediye başkanını seçmiştir.

İSKİLİP BELEDİYE SEÇİMLERİNİN ANALİZİ

1963-2004

 

 

 

 

 

 

1999 yılında nüfus 20.000 iken seçmen sayısı 12.730, 2004 yılında 19700 nüfusa 13.800 seçmen var. 2004 seçiminden önce seçmen sayısı yaklaşık 1000 kişi artıyor. 2004 de 11.000 geçerli oy, 1999 da 11.422 geçerli oy… 1999 seçimlerinde seçmen kütükleri konusunda değerlendirilmesi gereken hususlar mevcuttur.

 

 

 

 

1999 seçimlerinde her parti iddialı olarak girmiştir. MHP seçmenin geleneksel partili seçmenlerin dışındaki seçmenin oyunu alabilmiştir. CHP veya DSP seçime katılmamıştır. Yaklaşık 1000 civarındaki bir oy partiler arasında dağılmış büyük oranda da MHP’ye gitmiştir. Benzeri durum 2004 seçiminde geçerlidir. Sol seçmen oyları iki parti arasında dağılmıştır. Partiler de meclis yapılarında bunu gözetecek bir aday profili sergileyebilmiştir. Mesela her iki partinin 3. sıra adayları eğitimci ve köken itibarı ile CHP’lidir. (Kadir OKUTAN, Nurettin TANAY). Her iki parti de İskilip’in geleneksel sol seçmenin oylarına değer verdiklerini göstermişlerdir.

ANAP’lı seçmen 1999’da 1994’e göre partisinden bir miktar koparak MHP’ye yönelmiştir. %10’ luk bir kayma vardır. DYP’li seçmen partisinden kopmamıştır. Sadece %3’lük bir oy düşüşü vardır. Mecliste ve başkanlıkta oyunu bir tutmuştur.

 

 

 

 

Sol seçmen 1994 yılında sağ partilere oy vermiş, MHP’yi desteklemiştir. Diğer sağ partilerin ciddi oy aldıkları seçimde sol seçmen kazanana oynamıştır. Bu eğilim 1999 ve 2004  seçimlerinde de sürmüştür. Her iki seçimde de sol aday çıkarmamıştır.

1994 seçimlerinde İskilip’te RP’li bir adayın belediyeyi kazanması beklenirken oy alması beklenmeyecek şekilde yanlış aday tespiti ve diğer sağ partilerin de oyunu almak hesabı ile RP’de dolaylı olarak MHP’yi desteklemiştir. Son derece çatışmalı geçen dönemi sona erdirecek gibi gözüken aday oy toplamıştır. Diğer partiler bu açıdan seçmene MHP kadar güven verememiştir.

 

1994 yılındaki seçmen katılımının yüksekliği MHP’ye yaramıştır. Yeni seçmen ağırlıklı olarak MHP’ye yönelmiştir.

 

 

 

 

 

 

1984 seçimlerinde belediye başkanlığında sol seçmen ANAP’lı adayı desteklemiştir.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1977 de nüfus 16.500 iken seçmen sayısı 8800, geçerli oy ise 6000. 2004 yılında nüfus 19700 iken seçmen sayısı 14.000 civarındadır. Halkın seçime ilgisi giderek artmaktadır.

1977 yılında  katılım az, seçmen yazımı düşük,  CHP’nin %25 oyu var, başkanlıkta yine 3. defa bağımsız aday seçimi kazanmıştır. AP mecliste %44 oy aldığı halde başkanlıkta oyu bağımsıza gitmiş; %31’e düşmüş. CHP’nin oyu başkanlıkta %15, mecliste ise %25dir. AP tek başına belediye başkanı seçebilecekken CHP ile beraber bağımsız aday seçilmiştir.

 

 

 

 

AP ’nin oyu 1973’de 1968 yılında CHP desteği ile seçilen aynı bağımsız adaya gitmiştir. %50’lerden %8’lere düşmüş, mecliste DP ile oyları bölüşmüştür. Meclis egemenliğini kaybetmiştir. Egemenlik mecliste CHP’ye geçmiştir. CHP’nin oyu nominal olarak gene aynıdır bağımsız adaya oy kayması söz konusudur.

 

1973 yılında 16.130 nüfusa karşılık geçerli oy 3500 ve katılım da düşüktür. Toplam seçmen ise yine çok düşük; 7500 seçmenden 5100’ü seçime katılmıştır. Geçersiz oy yüksektir, katılım düşüktür, seçmen sayısı düşüktür.

 

 

 

1963 yılında CHP 1900 oy alırken 1968 yılında belediye başkanlığı seçimine girmemiş, mecliste de oyu 1000’e düşmüştür. Oylar bağımsız adaya gitmiştir. AP başkanlıktaki oyunu mecliste arttırmıştır. Ancak oyun nominal sayısı aşağı yukarı aynıdır. Başkanlığı AP’ye karşı ittifak yapan CHP destekli bağımsız aday kazanmıştır.

 

 

 

 

Türkiye’de seçmen nüfus oranı geçmiş yıllara göre sürekli artmaktadır. Seçmen kütüğüne yazılan nüfusun oranı genel nüfusun oranına göre artmakta yine seçime katılım sürekli yükselmektedir. Bunun sağ partilere yaradığı, sol seçmenin oyunun oransal bazda sürekli azaldığı dikkati çekmektedir.

 

 

 

1973 yılı genel seçiminde İskilip’teki katılım oranı %60’dır Bu belediye seçimi için %68’dir.

1977 seçimlerinde katılım oranı %75’dir. Belediye seçiminde ise %68’dir.

1977 senesinde toplam İskilip seçmeni 35.600, 1983’de 33.400’dür. Yani 6 sene sonra seçmen sayısı 2000 adet azalmıştır. 1977 yılında nüfus; 16.400, 1984 yılında ise  16850’dir. 1983 ve 84 seçimlerinde kütüğe yazılma oranları düşüktür.

 

 

İskilip’te sivil toplum kuruluşların kurucu ve yöneticileri:

 

Esnaf Odası ve Esnaf Kefalet Kooperatifinin kurucusu Mustafa USLU olup kooperatif başkanlığını 58 sene yürütmüştür. Daha sonra yerine oğlu Esnaf Odası Başkanlığını 30 yıldır yürüten İsmet USLU gelmiştir. Mustafa USLU son 30 yılda siyasete pek karışmamıştır. İsmet USLU’ nun DSP İlçe Başkanlığı ve CHP Gençlik Kolu Başkanlığı görevi gibi siyasi yönü vardır. Son 7-8 yıldır siyasetten uzaktır. Kooperatif ve oda başkanlıklarını müştereken yürütmektedir.

 

Ziraat Odası Başkanlığını rahmetli Burhan ALPSAR kurmuş, Çolak Yaşar lakaplı fırıncı Yaşar KAYGISIZ uzun süre başkanlık yapmış, Bekir ÇÖREKÇİ’ den sonra Mehmet ÖZER ve Kardeşi İsmet ÖZER ’den Mustafa ŞAHİN oda Başkanlığını devralmıştır. Onun vefatı ile Kamil AKDOĞAN oda Başkanlığına seçilmiştir.

 

Şoförler Odası Kiriş Ahmet Lakaplı birisi tarafından kurulmuş, Yarımcalı Ömer Ağadan sonra Dilaver SOYDAN 27 sene başkanlık yapmış, yerine Abdurrahman UYSAL seçilmiştir.

 

Kızılay ve Türk Hava Kurumları Metin KALYONCU ve Kadir  OKUTAN yürütülmüştür.

 

 

TÜRKİYE GENELİ İÇİN…

 

1965 yılı

NÜFUS 31,4 MİLYON                       TOPLAM SEÇMEN SAYISI 13,6 MİLYON

SEÇMEN NÜFUS ORANI                    %43.58

 

1968 YILI

NÜFUS 34,4 MİLYON                   TOPLAM SEÇMEN SAYISI   14.788 MİLYON

SEÇMEN NÜFUS ORANI                    %43

 

1973 YILI

NÜFUS    38 MİLYON             TOPLAM SEÇMEN SAYISI         16,8 MİLYON

SEÇMEN NÜFUS ORANI                     %44

 

1977 YILI

NÜFUS        41.770 MİLYON       TOPLAM SEÇMEN SAYISI    21.2 MİLYON

SEÇMEN NÜFUS ORANI                    %50.77

 

1983 YILI

NÜFUS  47.864 MİLYON                TOPLAM SEÇMEN SAYISI   19.767 MİLYON

SEÇMEN NÜFUS ORANI                     %41.3

 

1987 YILI

NÜFUS          52.561 MİLYON                 TOPLAM SEÇMEN SAYISI     26.376  MİLYON

SEÇMEN NÜFUS ORANI                     %50.18

 

1991 YILI

NÜFUS          57 MİLYON                  TOPLAM SEÇMEN SAYISI    30 MİLYON

SEÇMEN NÜFUS ORANI                       %52.54

 

1995 YILI

NÜFUS          60,6 MİLYON                TOPLAM SEÇMEN SAYISI   34,1 MİLYON

SEÇMEN NÜFUS ORANI                      %56.35

 

1999 YILI

NÜFUS      64,4 MİLYON                            TOPLAM SEÇMEN SAYISI 37.5 MİLYON

SEÇMEN NÜFUS ORANI                               %58.24

 

2002  YILI

NÜFUS 67,8                                                 TOPLAM SEÇMEN SAYISI 41,4

SEÇMEN NÜFUS ORANI                               %61

 

 

2007 YILI

NÜFUS 67 MİLYON                                  TOPLAM SEÇMEN SAYISI           42.8

SEÇMEN NÜFUS ORANI                                   63.12